फटाके वाजवणाऱ्यांवर कारवाईपेक्षा विक्रीवर निर्बंध आणा!

‘ना रहेगा बास, ना बजेगी बासुरी’; न्यायालयाच्या आदेशांच्या अंमलबजावणीसाठी विक्रीवर नियंत्रण आणण्याची मागणी

बारामती : दिवाळीच्या पार्श्वभूमीवर सार्वजनिक रस्ते, चौक आणि गल्लीबोळांत फटाके फोडण्यावर निर्बंध घालण्यात आले आहेत. नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्यांवर कारवाई करण्याचा इशाराही पोलिसांकडून दिला जात आहे. मात्र, फटाके फोडणाऱ्यांवर कारवाई करण्यापेक्षा फटाक्यांच्या विक्रीवरच प्रभावी नियंत्रण आणणे अधिक योग्य ठरणार नाही का, असा प्रश्न उपस्थित होत आहे.

‘ना रहेगा बास, ना बजेगी बासुरी’ या म्हणीप्रमाणे फटाक्यांच्या वापरावर नियंत्रण ठेवायचे असेल, तर त्याच्या विक्री आणि वितरणावरही प्रशासनाने लक्ष देण्याची गरज आहे. सार्वजनिक ठिकाणी फटाके फोडू नका, ध्वनीप्रदूषण करू नका, असे आवाहन करण्याबरोबरच नियमांचे उल्लंघन होणार नाही यासाठी ठोस उपाययोजना करणे आवश्यक आहे.

फटाक्यांची विक्री मोठ्या प्रमाणावर सुरू असताना नागरिकांनी नियमांचे पालन करावे आणि उल्लंघन करणाऱ्यांवर कारवाई केली जाईल, एवढ्यापुरतीच यंत्रणेची भूमिका मर्यादित राहू नये. फटाके विक्रेत्यांच्या परवान्यांची तपासणी, विक्रीच्या ठिकाणी सुरक्षा नियमांचे पालन आणि लागू निर्बंधांबाबत जनजागृती यावरही प्रशासनाने भर द्यावा.

विशेषतः लहान मुले, ज्येष्ठ नागरिक, रुग्ण आणि ध्वनीप्रदूषणाचा त्रास सहन करणाऱ्या नागरिकांच्या आरोग्याचा विचार करता, केवळ कारवाईच्या इशाऱ्यापेक्षा प्रतिबंधात्मक उपाययोजना अधिक परिणामकारक ठरू शकतात.

अर्थात, फटाक्यांच्या विक्रीवर सरसकट बंदी घालण्याऐवजी लागू कायदेशीर तरतुदी आणि न्यायालयाच्या आदेशांच्या चौकटीत विक्रीवर नियंत्रण आणणे, नियमांचे काटेकोर पालन करणे आणि प्रतिबंधित ठिकाणी फटाके फोडले जाणार नाहीत याची दक्षता घेणे गरजेचे आहे.

फटाके फोडणाऱ्यांवर कारवाई करण्याची वेळ येण्यापूर्वीच नियमभंगाला आळा घालण्यासाठी प्रशासनाने विक्रीपासून वापरापर्यंतच्या संपूर्ण प्रक्रियेवर लक्ष केंद्रित करावे, अशी अपेक्षा व्यक्त होत आहे.